Nội dung chính
TPHCM sẽ trở thành cực tăng trưởng quốc gia và trung tâm tài chính‑logistics khu vực chỉ khi khai thác hết tiềm năng vùng động lực.
Ông Trần Quang Thắng, Viện trưởng Viện Kinh tế và Quản lý TPHCM, nhấn mạnh rằng các cơ chế, chính sách ưu đãi do Quốc hội thông qua đã tạo nền tảng vững chắc cho thành phố thực hiện các mục tiêu chiến lược. Khi phát huy vai trò vùng động lực then chốt, TPHCM không chỉ là đầu tàu kinh tế quốc gia mà còn có sức lan tỏa ra toàn khu vực.
Các nhiệm vụ trọng tâm để hiện thực hóa tiềm năng
Để đáp ứng các chỉ tiêu của dự thảo Đại hội 14, cần đồng bộ ba trụ cột:
- Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường: xóa bỏ rào cản hành chính, minh bạch hoá chính sách đất đai, đầu tư và tài chính, tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng.
- Cải cách khu vực kinh tế nhà nước: tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước, tập trung vào các lĩnh vực then chốt và áp dụng quản trị hiện đại, tách chức năng sở hữu‑quản lý.
- Thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân: hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận vốn, đất đai, công nghệ, và khuyến khích tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.
Mô hình tăng trưởng mới: Từ chiều rộng sang chiều sâu
Chiến lược chuyển đổi sang tăng trưởng dựa trên năng suất, đổi mới sáng tạo và công nghệ cao sẽ đưa TPHCM vào kỷ nguyên công nghiệp chế biến‑chế tạo, logistics và dịch vụ chất lượng cao. Các ngành trọng điểm bao gồm bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ sinh học, năng lượng tái tạo, tự động hoá và sản xuất thông minh.
Đầu tư hạ tầng liên vùng và đa phương thức
Liên kết vùng là yếu tố quyết định. Sau sáp nhập, TPHCM có thể tận dụng lợi thế cảng Cái Mép‑Thị Vải, các khu công nghiệp công nghệ cao ở Bình Dương và tiềm năng cảng biển Vũng Tàu‑Bình Thuận để xây dựng hành lang kinh tế mạnh mẽ.
Đầu tư cần tập trung vào các dự án cao tốc, đường sắt liên vùng, hệ thống metro mở rộng tới Bình Dương, cảng biển, sân bay quốc tế và mạng lưới giao thông đô thị thông minh. Đồng thời, quy hoạch đồng bộ trường học, bệnh viện và khu đô thị mới để đáp ứng nhu cầu dân số siêu đô thị.
Quản trị hiện đại – TPHCM làm “nhạc trưởng” kiến tạo vùng
Thay vì chỉ là cơ quan hành chính, TPHCM phải trở thành “nhạc trưởng” điều phối phát triển vùng. Điều này đòi hỏi:
- Xây dựng bộ tiêu chí đánh giá phát triển dựa trên tiềm năng địa phương: ví dụ, logistics và cảng biển ở Bà Rịa‑Vũng Tàu, công nghiệp công nghệ cao ở Bình Dương, tài chính‑dịch vụ ở trung tâm TPHCM.
- Giảm thiểu tầng lớp hành chính: giảm số đơn vị hành chính từ 273 xuống còn 102, tăng tốc quyết định và giảm chồng chéo quản lý.
- Thúc đẩy liên kết vùng, nội vùng và tái cấu trúc không gian phát triển dựa trên logic kinh tế‑vùng thay vì ranh giới hành chính cũ.
Khi các yếu tố trên được thực hiện đồng bộ, TPHCM sẽ không chỉ duy trì vị thế là cực tăng trưởng quốc gia mà còn vươn lên thành trung tâm tài chính‑thương mại‑logistics hàng đầu khu vực Đông Nam Á. Sự kết hợp giữa Bình Dương, Bà Rịa‑Vũng Tàu và trung tâm TPHCM tạo thành một tam giác động lực, mở rộng kết nối Đông Nam Bộ, Tây Nguyên và đồng bằng sông Cửu Long.
TPHCM thực sự cần trở thành “nhạc trưởng” kiến tạo phát triển vùng, dẫn dắt cả khu vực tiến tới một tương lai bền vững và thịnh vượng.
